Sudan'da hastaneler kasten hedef alınmış: El Faşir'de 43 saldırı, 55 sağlık çalışanı öldü

BBC'nin yürüttüğü araştırmaya göre Sudan'daki paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK), Darfur bölgesindeki El Faşir kentini uzun süre kuşatıp geçen yıl ele geçirdiği dönemde kentin sağlık sistemini sistematik biçimde yok etti.

Kentteki kaynaklarla yapılan araştırmada Mayıs 2024 ile Ekim 2025 arasında hastane ve sağlık tesislerine yönelik en az 43 ayrı saldırı belgelendi; bazı tesisler birden fazla kez vuruldu. Nisan 2023'ten Ekim 2025'e kadar kentte 55 sağlık çalışanı hayatını kaybetti, 120'si yaralandı, 10'u kaçırıldı ya da kayıplara karıştı.

BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk bulguları "son derece rahatsız edici" diye niteledi ve sağlık tesislerine yönelik saldırıların savaş suçu sayılabileceğini söyledi. HDK ise bulguları reddetti; grubun kurduğu yönetimin sağlık bakanı Dr. Alaa Eldin Nugud, iddiaları ordunun ve müttefiklerinin propagandası olarak nitelendirdi ve bazı hastanelerin askeri amaçla kullanıldığını öne sürdü. BBC bu iddiayı doğrulayan bağımsız bir kanıt bulamadı.

Güney Hastanesi'nin başhekimi cerrah İzzeddin Ahmed Davud Asow, Haziran 2024'teki baskında HDK militanlarının kendisini tüfek dipçikleriyle dövdüğünü anlattı. Asow, ölü taklidi yaparak kurtulduğunu, militanların göğsüne elini koyup öldüğünü sanarak oradan ayrıldığını söyledi.

Doktorların anlatımına göre kentte son ayakta kalan Suudi Hastanesi bazı günler 25 kez top atışı ve insansız hava araçlarıyla vuruldu. Hastanenin vurulduğu gün sağlık ekibi bir sezaryen ameliyatını telefon ışığında yapmak zorunda kaldı. Ambulansların tamamı yok edildiği için hastalar eşek arabalarıyla taşındı; bunlardan biri de İHA saldırısına uğradı.

Sağlık ekipleri saldırılara karşı kum torbaları yığdı, çelik konteynerlerden yeraltı sığınakları kurdu. HDK, Ekim 2025'te kenti ele geçirdiğinde Suudi Hastanesi'ne de girdi; 460'tan fazla hasta ve refakatçinin öldürüldüğü iddia edilen bu olayı HDK reddediyor.

Nisan 2023'te ordu ile HDK arasında başlayan iç savaşta iki taraf da sağlık tesislerine saldırmakla suçlanıyor. Dünya Sağlık Örgütü, El Faşir'de yaşananların savaşın sağlık hizmetlerine etkisinin en açık ve ağır örneklerinden biri olduğunu belirtti.