Sepet değişti yangın değişmedi

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Ocak ayına ilişkin tüketici ve üretici fiyat endekslerini açıkladı. Ücret zamlarının ardından gelen ilk enflasyon verisi Aralık ayına göre oldukça yüksek çıktı. Ocak ayında aylık enflasyon yüzde 4,84 ile hız kazanırken yıllık enflasyon yüzde 30'un üzerinde kaldı.

2025 Aralık ayında yüzde 30,89 olarak açıklanan tüketici fiyat endeksindeki yıllık artış, Ocak ayında yüzde 30,65 düzeyinde gerçekleşti. Ocak 2026 itibarıyla yıllık enflasyonun en yüksek görüldüğü harcama grubu yüzde 64,70 ile eğitim oldu. Aylık en yüksek artışın görüldüğü harcama grubu yüzde 14,85 ile sağlık olarak gerçekleşti.

TÜİK verilerine göre en yüksek ağırlığa sahip üç ana grup olan gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 31,69, ulaştırmada yüzde 29,39 ve konut harcamalarında yüzde 45,36 olarak gerçekleşti. Bu ana harcama gruplarının yıllık değişime olan katkıları ise gıda ve alkolsüz içeceklerde 7,82, ulaştırmada 4,64 ve konutta 6,74 puan oldu.

ZAMLAR CEBE GİRMEDEN ERİDİ

DİSK-AR raporunda Aralık ve Ocak ayı enflasyon verileri aralarındaki farka dikkat çekildi. Aralık ve Ocak ayı enflasyonları arasındaki farkın, enflasyonun yüksek seyrettiği son 4 yılda belirgin biçimde açıldığına dikkat çekildi. 2023 yılında Ocak ayı enflasyonu Aralık ayı enflasyonunun 5,47, 2024 yılında 3,77, 2025 yılında 4 puan ve 2026 yılında ise 3,95 puan üzerinde gerçekleştiği belirtildi. Böylece bu yıllarda ocak ayında alınan zamların daha düşük kaldığına ve daha hızlı eridiğine vurgu yapıldı. Yüksek enflasyon dönemlerinde bu farkın belirgin biçimde yüksek gerçekleştiği belirtilen raporda, özellikle son 4 yılda işçi, memur ve emeklilerin ocak ayında yüksek açıklanan enflasyon nedeniyle ciddi bir alım gücü kaybına uğradıklarına değinildi. Aralık ayında fiyatların bastırılması, kamu tarafından yapılan zamların ocak ayına sarkıtılması, vergilerde yaşanan artış gibi nedenlerle ocak ayı enflasyonunun daha yüksek çıktığına vurgu yapıldı.

Açıklanan enflasyon verileriyle birlikte asgari ücret ve en düşük emekli aylığı daha cebe girmeden erimeye başladı. 2026 için 28 bin 75,50 TL olarak belirlenen asgari ücret daha yılın ilk ayında enflasyon karşısında 1359 TL eridi. Asgari ücretin alım gücü 26 bin 717 TL’ye geriledi. En düşük emekli aylığı ise 2026 Ocak itibarıyla 20 bin TL olarak belirlendi. Yılın ilk ayında en düşük emekli aylığı 968 TL’sini kaybederek 19 bin
32 TL’ye geriledi.

TÜİK’in gıda enflasyonu yıllık yüzde 31,69 oldu. Aylık gıda enflasyonu da yüzde 6,59 olarak hesaplandı. Gıda enflasyonundaki aylık artış son iki yılın en yüksek seviyesine işaret etti.

ALIN TERİNE İPOTEK

CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, açıklanan enflasyon verilerinin ardından yaptığı değerlendirmede, dezenflasyon masalının sona erdiğini ifade etti. Akay, şöyle konuştu:

“Ocak ayında enflasyonun yüzde 4,84 gibi yüksek bir oranla gerçekleşmesi, yıllık enflasyonun ise yüzde 30,65’te kalması, iktidarın aylardır anlattığı ‘dezenflasyon masalının’ çöktüğünü bir kez daha göstermiştir. Baz etkisine bel bağlayanların hesabı tutmamış, gerçekler rakamlarla ortaya çıkmıştır.

Kötü hava koşulları gerekçe gösterilerek gıda fiyatlarındaki artış normalleştirilmeye çalışılıyor. Peki aynı kötü hava koşulları Aralık ayında yok muydu? Aralıkta enflasyonu düşük göstermek için yapılan hesap oyunlarıyla emekçinin, işçinin, emeklinin alın terine açıkça ipotek konuldu.

Bugün gelinen noktada sorun hava koşulları değil, yanlış ekonomi politikalarıdır. Sorun denetimsizliktir, plansızlıktır, üretimi değil algıyı yöneten anlayıştır. Enflasyonu düşürdüğünü iddia edenler, beklentileri daha da bozmuş; halkın mutfağındaki yangını büyütmüştür.

Gerçeklerle yüzleşmeden, sorumluluk almadan ve emeği koruyan adımlar atmadan ne enflasyon düşer ne de bu ülkenin insanı nefes alır. Algı değil çözüm, mazeret değil adalet gerekiyor.”

KONUTUN AĞIRLIĞI DÜŞTÜ

Tüketici Fiyat Endeksi'nin Ocak 2026 itibarıyla metodolojisi değiştirildi. Yeni metodoloji ile 12 olan ana grup sayısı 13’e yükseltildi ve 407 olan madde sayısı 428 olarak güncellendi. Ayrıca TÜİK daha önce Hanehalkı Bütçe Anketi ile belirlenen ana madde ağırlıklarını ulusal hesaplara göre revize etti.

Buna göre ağırlığı en fazla değişen ana harcama grubu konut oldu. Konut grubunun ağırlığı yüzde 15,26’dan yüzde 11,40'a düşürüldü. Konut harcama grubunun içerisinde yer alan gerçek kiranın ağırlığı yüzde 6,8'den yüzde 6,76'ya düştü. Ocak TÜFE 2025 ağırlıklarıyla yüzde 4,91 olarak hesaplanırken ağırlık değişimi, enflasyonu 0,07 puan aşağı çekti.