Gluten Hassasiyeti Nasıl Anlaşılır? Göz Ardı Edilen Belirtilere Dikkat

Sindirim sorunları, halsizlik ve mide şişkinliği gibi şikâyetler çoğu zaman önemsenmiyor. Ancak uzmanlara göre bu belirtiler gluten hassasiyetinin erken sinyalleri olabilir.

Gluten Hassasiyeti Nedir?

Gluten hassasiyeti, buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunan gluten adlı proteine vücudun aşırı tepki vermesi durumudur. Gluten intoleransı olarak da bilinen bu rahatsızlık, gluten içeren gıdaların tüketilmesinin ardından çeşitli sindirim ve genel sağlık sorunlarına yol açabilir.

Belirtiler açısından çölyak hastalığına benzese de, gluten hassasiyetinde bağışıklık sisteminin verdiği tepki daha farklı bir mekanizmayla ortaya çıkar.

Gluten Hassasiyetinin En Yaygın Belirtileri

Uzmanlara göre gluten tüketimi sonrası ortaya çıkan bazı belirtiler bu hassasiyetin işareti olabilir. En sık görülen şikâyetler şunlardır:

İshal veya kabızlık: Bağırsak yüzeyinde oluşan iltihap sindirimi bozabilir.

Mide bulantısı: Bağışıklık sisteminin glutene verdiği tepki mide bulantısına yol açabilir.

Şişkinlik ve gaz: Gluten içeren gıdaların sindirimi zor karbonhidratlar barındırması bu durumu tetikleyebilir.

Karın ağrısı: Bağırsaklardaki iltihaplanma ağrıya neden olabilir.

İştah ve kilo kaybı: Besin emilimi bozulduğunda kilo kaybı görülebilir.

Sürekli yorgunluk ve halsizlik: Demir eksikliği gelişmesi nedeniyle enerji düşebilir.

Kansızlık (anemi): Bağırsak hasarı demir emilimini azaltarak anemiye yol açabilir.

Uzmanlar özellikle mide şişkinliği, kronik yorgunluk ve sık tekrarlayan sindirim sorunlarının göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguluyor.

Gluten Hassasiyeti Nasıl Teşhis Edilir?

Gluten hassasiyetinin teşhisi için öncelikle hastanın şikâyetleri değerlendirilir ve fiziksel muayene yapılır. Ardından kan testleriyle glutenle ilişkili bağışıklık tepkileri araştırılabilir.

Gerekli görülmesi halinde endoskopi veya bağırsak biyopsisi gibi ileri tetkikler uygulanarak tanı kesinleştirilebilir.

Gluten Diyetinde Kaçınılması Gereken Besinler

Gluten hassasiyeti veya çölyak hastalığı bulunan bireylerin gluten içeren gıdalardan uzak durması gerekir. Uzmanların önerdiği şekilde kaçınılması gereken başlıca besinler şunlardır:

Buğday, arpa ve çavdar

Unlu mamuller

Pizza ve makarna

Kurabiye ve kek gibi hamur işleri

İşlenmiş et ürünleri

Bazı atıştırmalıklar ve cipsler

Alkol içeren bazı ürünler

Glutensiz beslenmede ise pirinç, karabuğday, mısır, kinoa, darı ve patates unu gibi alternatif gıdalar tercih edilebiliyor.