Türkiye'de yaklaşık 5 milyon kişinin KOAH hastası olduğu tahmin ediliyor ancak bunların yalnızca 300-500 bini tanı almış durumda. OMÜ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Oğuz Uzun, özellikle 40 yaş üstündeki sigara kullanıcılarını solunum fonksiyon testi yaptırmaları konusunda uyardı.
KOAH'ta erken tanı alarmı: Milyonlarca kişi hastalığını bilmiyor
Dünya KOAH Günü dolayısıyla Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde basın bilgilendirme toplantısı düzenlendi.
Toplantıda konuşan OMÜ Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Oğuz Uzun, hava yollarında kalıcı daralmaya neden olan KOAH'ın sinsi ilerlediğine dikkat çekti. Türkiye'de hastalığın yaygınlığına rağmen tanı alan kişi sayısının oldukça düşük olduğunu belirten Uzun, erken teşhisin önemini vurguladı.
KOAH tanısı akciğer filmiyle değil, solunum testiyle konuluyor
KOAH'ın hava yollarının tıkanması sonucu ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Oğuz Uzun, sigaranın hastalığın en önemli risk faktörü olduğunu söyledi.
Sigara içen 40 yaş üstündeki kişilere solunum fonksiyon testi yaptırmalarını tavsiye eden Uzun, şu ifadeleri kullandı:
"Sigara çok zararlı. Hepimiz biliyoruz. Bir numarada yaptığı şey KOAH hastalığı. Milyonlarca hasta var. Dünyada da ülkemizde de. Ülkemizde birkaç milyon olduğu tahmin ediyoruz ama tanı konmuş 300-500 bin hasta var. Sigara içen 40 yaşın üstündeki tüm hastalara mutlaka solunum fonksiyon testi yaptırmalarını tavsiye ediyoruz.
Şöyle bir yanılgı oluyor. Bir gidiyorlar, akciğer filmini çekiyorlar. Akciğer filmi normalmiş, ben sigara içmeye devam edeyim. Bu son derece yanlış ve son derece tehlikeli bir şey. Çünkü KOAH tanısı solunum fonksiyon testiyle konur. Akciğer filminde biz kanser arıyoruz, başka hastalıklar arıyoruz. Nefes darlığını yapacak nedenlere bakıyoruz."
Elektronik sigara da KOAH riskini artırıyor
Tütün endüstrisinin elektronik sigara gibi ürünlerle özellikle gençleri hedef aldığını belirten Uzun, bu ürünlerin zararsız olduğu yönündeki bilgilerin gerçeği yansıtmadığını söyledi.
Elektronik sigaranın da normal sigara kadar zararlı olduğunu vurgulayan Uzun, şu değerlendirmede bulundu:
"Sigara endüstrisi insanlar bırakmaya başlayınca elektronik sigaraya yöneldi. Elektronik sigara da en az sigara kadar zararlı. Onlar da cicili bicili paketler ve kutularla özellikle gençleri kandırarak bu işe başlatıyorlar. Kesinlikle yanlış ve yalan bilgiler. O da en az içtiğiniz tütün sigara kadar zararlıdır. KOAH ve diğer akciğer hastalıklarına yol açar."
Sigaranın KOAH oluşumunda yüzde 80-90 oranında etkili olduğunu belirten Uzun, hava kirliliği ve mesleki maruziyetlerin de hastalığa neden olabildiğini ifade etti.
Özellikle ev içi ve ev dışı hava kirliliğine dikkat çeken Uzun, tezek ve soba yakımından kaynaklanan dumana maruz kalan, sigara kullanmayan kadınlarda da KOAH görülebildiğini kaydetti.
KOAH hastaları ilaçlarını düzenli kullanmalı
KOAH tedavisinde ilk adımın sigarayı bırakmak olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Oğuz Uzun, hastalığın tedavisinde hava yollarını genişletici ilaçların kullanıldığını belirtti.
Hastaların ilaçlarını kendilerini iyi hissettiklerinde bırakmalarının yanlış olduğunu söyleyen Uzun, tedavinin düzenli sürdürülmesi gerektiğini ifade etti.
Uzun, hastaların ilaçlarını doğru kullanmasının önemine değinerek şöyle konuştu:
"Şöyle bir inanç oluyor hastalarımızda; bunları düzenli kullanırsam alışkanlık yapar diye. Kendini iyi hissettiğinde bırakıyorlar. Asla bırakmamaları gerekiyor. Bir de yanlış kullanım maalesef çok oluyor. Çünkü normal tablet şeklinde olmadığı için bu ilaçları doğru bir şekilde kullanmaları gerekir. Hastaların doktorlarıyla iyi iletişimde olması lazım. İlaçlarını her kontrole gittiğinde yanında götürmesi lazım ki doktor da kullanımını kontrol etsin."
KOAH hastalarına grip ve zatürre aşısı uyarısı
KOAH hastalarında enfeksiyonların hastalığın alevlenmesine ve kötüleşmesine yol açabildiğini belirten Uzun, aşıların önemine dikkat çekti.
Hastalara yıllık grip aşısı ve beş yılda bir zatürre aşısı yaptırmalarını tavsiye eden Uzun, düzenli yürüyüşün ve temiz havada zaman geçirmenin de kasların güçlenmesi ve rehabilitasyon açısından önemli olduğunu söyledi.
KOAH tamamen iyileşmiyor: Erken önlem büyük önem taşıyor
KOAH'ın ilerleyici bir hastalık olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Oğuz Uzun, hastalık geliştikten sonra tamamen iyileşmenin mümkün olmadığını belirtti.
Tedavilerle hastalığın belirtilerinin ve ilerlemesinin kontrol altına alınabildiğini ifade eden Uzun, asıl hedefin sigaraya erken yaşta başlanmasını önlemek ve sigara kullananların mümkün olduğunca erken bırakmasını sağlamak olduğunu vurguladı.