Trabzon’da Tarihi Keşif: Pazarkapı’da Antik Dere Limanı ve 2 Bin Yıllık Rıhtım Gün Yüzüne Çıktı
Yayın Tarihi: 10.02.2026 - 09:58
Trabzon Pazarkapı’da antik dere limanı bulundu. Roma’dan Cumhuriyet’e uzanan rıhtım, kentin ticari tarihine ışık tuttu.
Trabzon’un Ortahisar ilçesindeki Pazarkapı Mahallesi’nde, yıkılan Kadınlar Hali Pazarı’nın altında antik döneme ait dere limanı ve 135 metrelik rıhtım yapısı ortaya çıkarıldı. Buluntular, kentin ticari geçmişini Milat’tan öncesine taşıdı.
Pazarkapı’nın Altından Antik Liman Çıktı
Trabzon’un Ortahisar ilçesine bağlı Pazarkapı Mahallesi’nde 2020 yılında yıkılan Kadınlar Hali Pazarı’nın altında yürütülen çalışmalar, kentin tarihine dair çarpıcı bir gerçeği ortaya koydu. Pazaryeri inşaat projesinin revize edilmesinin ardından başlatılan arkeolojik kazılarda, M.Ö. 1’inci yüzyıl ile M.S. 1’inci yüzyıl arasına tarihlenen antik bir dere limanı ve rıhtım yapısı gün yüzüne çıkarıldı. Kuzgundere Deresi’ne bağlı olduğu belirlenen bu yapının, Roma, Bizans, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerine ait izler taşıdığı tespit edildi.
135 Metrelik Rıhtım, Trabzon’un Ticari Geçmişini Belgeliyor
2024 yılında hız kazanan kazı ve restorasyon çalışmalarında, yaklaşık 6–8 metre derinlikte uzanan, 2 metre kalınlığında ve 135 metre uzunluğundaki rıhtım duvarı ortaya çıkarıldı. Lokal kazılar sırasında ana duvara dik konumda yeni duvar kalıntılarına rastlanırken, bu yapıların geçmişte depo ya da ticari alan olarak kullanıldığı değerlendiriliyor. Rıhtımda biri kemerli olmak üzere iki kapıya ait izlerin bulunması, alanın yoğun bir ticari işleve sahip olduğunu gösterdi.
Kırım Kandili ve Bizans Buluntuları Dikkat Çekti
Kazılar sırasında ortaya çıkarılan Kırım yapımı bir kandil, Trabzon’un tarih boyunca Karadeniz’in kuzeyiyle kurduğu ticari ilişkileri somut verilerle ortaya koydu. Bunun yanı sıra Bizans dönemine ait çanak ve çömlek parçaları da bulundu. Uzmanlar, bu buluntuların Trabzon’un ticaret geçmişinin sadece Osmanlı ya da Orta Çağ ile sınırlı olmadığını, Milat’tan öncesine uzandığını net biçimde kanıtladığını vurguladı. Arkeolog Vedat Keleş ve Koruma Uzmanı Yaşar Selçuk Şener’in yürüttüğü çalışmalarda, yapının dünyada bilinen üç dere limanından biri olduğu belirlendi.